รายงาน ผลลัพธ์การพัฒนาที่คาดหวัง จากประเด็นท้าทาย
3.1 เชิงปริมาณ
3.1.1
ผู้เรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ได้รับการพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์มีค่าเฉลี่ยสูงขึ้น
3.2 เชิงคุณภาพ
ผู้เรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6
มีทักษะการคิดวิเคราะห์ สามารถคิดอย่างเป็นเหตุเป็นผล เชื่อมโยง
และอธิบายเหตุการณ์ต่างๆ ในชีวิตประจำวันและมีความคิดสร้างสรรค์
4.
สรุปผลการดำเนินงาน
กลุ่มเป้าหมาย
ผู้เรียนชั้นประถมศึกษาปีที่
6 โรงเรียนอนุบาลห้างฉัตร จำนวน 128 คน ปีการศึกษา 2567 ซึ่งผู้สอนได้ทำการเลือกตัวอย่างโดยการเลือกแบบเจาะจง (purposive selection) โดยอาศัยประสบการณ์ในการสอนในรายวิชาสังคมศึกษา
ศาสนาและวัฒนธรรม 5 ปีการศึกษา 2566 วัตถุประสงค์ของการวิจัย
และความร่วมมือของผู้เรียนจึงเลือกมาใช้เป็นตัวอย่างในการวิจัยในครั้งนี้
วัตถุประสงค์
1. ศึกษาผลการใช้นวัตกรรมแผนการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐานชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ที่ได้รับการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐาน
2.
วิเคราะห์ทักษะการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียนชั้นประถมศึกษาปีที่
6 ที่ได้รับการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐาน
นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้
1. แผนการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐาน รายวิชาสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 พร้อมแบบวัดและประเมินผล
เครื่องมือที่ใช้
1. แบบทดสอบการคิดวิเคราะห์
2.
บันทึกหลังการจัดการเรียนรู้
3. แบบสังเกตพฤติกรรม
4. แบบสัมภาษณ์สิ่งที่ได้รับจากการจัดการเรียนการสอน
5. ใบงาน/ ชิ้นงาน กิจกรรม
อภิปรายผลการดำเนินงานตามประเด็นท้าทาย
1. ศึกษาผลการใช้นวัตกรรมแผนการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐาน
ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ที่ได้รับการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐาน
การศึกษาผลการพิจารณาความสอดคล้องของแผนการจัดการเรียนรู้แบบเปิดเชิงสร้างสรรค์
เรื่อง การจัดการเรียนรู้แบบสร้างสรรค์เป็นฐานเพื่อเสริมสร้างทักษะการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนอนุบาลห้างฉัตร
ซึ่งมีค่าความสอดคล้อง (IOC) เท่ากับ 1
และเมื่อใช้แผนการจัดการเรียนรู้ผู้เรียนสามารถพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์ได้ดีขึ้น
และเกิดการเรียนรู้ด้วยการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ ความคิดสร้างสรรค์
และการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ จนสามารถสร้างองค์ความรู้
ตลอดจนมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการเรียนรู้
การใช้ 5 ขั้นตอนของ CBL ส่งผลต่อการพัฒนาทักษะคิดวิเคราะห์ของนักเรียน
ขั้นกระตุ้นความสนใจ นักเรียนถูกดึงเข้าสู่เนื้อหาโดยไม่ถูกบังคับ แต่ด้วยความอยากรู้เอง
ขั้นตั้งปัญหาและแบ่งกลุ่ม นักเรียนได้ฝึกคิดเชิงเหตุผล ตั้งคำถาม และเห็นความหลากหลายของปัญหา
ขั้นค้นคว้าและคิด นักเรียนได้ฝึกสืบค้น วิเคราะห์ข้อมูล แยกแยะความถูกผิด และสังเคราะห์ความรู้
ขั้นการนำเสนอ นักเรียนได้ฝึกเรียบเรียงความคิด อธิบาย เชื่อมโยง ตอบโต้คำถาม ซึ่งกระตุ้นให้เกิดการใช้เหตุผล
ขั้นการประเมินผล การประเมินทั้งตนเองและเพื่อนทำให้ผู้เรียนมองย้อนตนเองและตรวจสอบความถูกต้องของเหตุผล
2.
วิเคราะห์ทักษะการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียนชั้นประถมศึกษาปีที่
6 ที่ได้รับการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐาน
ผลการวิเคราะห์โดยการเปรียบเทียบคะแนนทักษะการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียนจากข้อสอบแบบคิดวิเคราะห์
พบว่า เมื่อผู้เรียน 128 คน ได้รับการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐานช่วยเสริมสร้างทักษะการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียนให้สูงขึ้น
ในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2567 มีค่าเฉลี่ย (x̅) คือ 7.13 และภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 มีค่าเฉลี่ย (x̅) คือ 7.47 ดังตาราง
ตารางเปรียบเทียบคะแนนก่อนและหลังการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐาน
|
|
ภาคเรียนที่ 1
|
ภาคเรียนที่ 2
|
|
ระดับ (ร้อยละ)
|
ก่อนการจัดการเรียนรู้
|
หลังการจัดการเรียนรู้
|
|
ระดับดีเยี่ยม
|
9.38
|
12.50
|
|
ระดับดีมาก
|
33.59
|
39.84
|
|
ระดับดี
|
25.00
|
22.66
|
|
ระดับปานกลาง
|
20.31
|
16.41
|
|
ระดับพอใช้
|
11.72
|
8.59
|
|
ค่าเฉลี่ย (x̅)
|
7.13
|
7.47
|
3. จากการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบสร้างสรรค์เป็นฐาน (Creativity-Based Learning) เพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนอนุบาลห้างฉัตร พบว่า นักเรียนส่วนใหญ่มีพฤติกรรมการเรียนรู้ที่เปลี่ยนแปลงไปในทิศทางที่ดีขึ้นอย่างชัดเจน ดังนี้
-
ด้านการตั้งคำถามเชิงวิเคราะห์
นักเรียนมีความกล้าแสดงออกมากขึ้น สามารถตั้งคำถามที่สะท้อนถึงความสงสัยใคร่รู้ และมีลักษณะเชื่อมโยงเหตุและผลได้ ไม่จำกัดอยู่เพียงการถามคำตอบเชิงข้อเท็จจริง
-
ด้านการจำแนกและจัดกลุ่มข้อมูล
นักเรียนสามารถแยกแยะข้อมูลที่ได้รับจากการเรียนรู้และการค้นคว้าได้เป็นหมวดหมู่ มีการเปรียบเทียบและจัดกลุ่มตามเกณฑ์ที่กำหนด ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความสามารถในการจัดระบบความคิดที่ดีขึ้น
-
ด้านการเชื่อมโยงเหตุผล
ผู้เรียนแสดงออกถึงการอธิบายปรากฏการณ์หรือปัญหา โดยเชื่อมโยงข้อมูลหลายด้านเข้าด้วยกัน สามารถให้เหตุผลรองรับความคิดเห็นของตนเองได้อย่างสมเหตุสมผล
-
ด้านการแสดงความคิดเห็นและการนำเสนอ
นักเรียนมีความกล้าในการแสดงออก แสดงความคิดเห็นอย่างสร้างสรรค์ และสามารถใช้เหตุผลอธิบายสนับสนุนความคิดของตนเอง รวมทั้งยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่นและโต้ตอบด้วยเหตุผล
-
ด้านการสะท้อนตนเองและการปรับปรุงงาน
ผู้เรียนบางส่วนสามารถตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลหรือผลงานของตนเอง พร้อมทั้งปรับปรุงให้สมบูรณ์ขึ้น ซึ่งสะท้อนถึงการเรียนรู้ด้วยการใคร่ครวญ
4.
ผู้เรียนมีทักษะความคิดสร้างสรรค์ สามารถคิดอย่างเป็นเหตุเป็นผล
เชื่อมโยง และอธิบายเหตุการณ์ต่างๆ จากการจัดการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์เป็นฐานเพิ่มสูงขึ้น จากเดิมที่ใช้การสอนแบบบรรยาย ท่องจำ และทำแบบฝึกหัดตามคำสั่งทำให้นักเรียนขาดแรงจูงใจและโอกาสคิดอย่างอิสระ เมื่อปรับเป็นการจัดการเรียนรู้แบบสร้างสรรค์เป็นฐาน (CBL) ซึ่งเป็นรูปแบบ Active Learning ทำให้นักเรียน ได้ลงมือคิด ลงมือทำ และแสดงออก ส่งผลให้เกิดความสนใจ อยากรู้ และอยากค้นหาคำตอบด้วยตนเอง ครูเปลี่ยนบทบาทเป็น โค้ชและผู้อำนวยความสะดวก คอยตั้งคำถามกระตุ้น ไม่ตัดสินแทน และนักเรียนได้ใช้ความคิดเชิงวิเคราะห์ด้วยตนเอง ดังภาพ